ਭਗਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਦਾ ਸ਼ਬਦ “ਮਾਥੇ ਤਿਲਕੁ ਹਥਿ ਮਾਲਾ ਬਾਨਾਂ ॥ ਲੋਗਨ ਰਾਮੁ ਖਿਲਉਨਾ ਜਾਨਾਂ” ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭੇਖੀਆਂ ਨੂੰ ਬੇਨਕਾਬ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰੱਬ ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਧੋਖਾ ਧੜੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਮੰਦਰ ਦੇ ਦਾਨਪਾਤਰਾਂ ਵਿਚ ਹੋਈ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਦਾ ਉਦਾਹਰਣ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਘੁਟਾਲੇ ਦੀਆਂ ਤਹਿਤਹੀਆਂ, ਚੋਰੀ ਦਾ ਤਰੀਕਾ, ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਰਾਮ ਜਨਮ ਭੂਮੀ ਟਰਸਟ ਵਿਚ ਤਕਰੀਬਨ 35 ਦਾਨਪਾਤਰ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ
ਰਾਮ ਜਨਮ ਭੂਮੀ ਟਰਸਟ ਵਿਚ ਤਕਰੀਬਨ 35 ਦਾਨਪਾਤਰ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮੰਦਰ ਤੋਂ 200 ਮੀਟਰ ਦੂਰ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ 50 ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਤਾਇਨਾਤ ਸਨ। ਗਿਣਤੀ ਦੌਰਾਨ ਮੁਲਾਜ਼ਮ 100 ਨੋਟਾਂ ਦੀ ਥਾਂ 120 ਨੋਟਾਂ ਦਾ ਬੰਡਲ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਵਾਧੂ 20 ਨੋਟ ਵਾਸ਼ਰੂਮ ਵਿਚ ਲੁਕਾ ਲੈਂਦੇ। ਵਾਸ਼ਰੂਮ ਗਿਣਤੀ ਸੈਂਟਰ ਅਤੇ SBI ਬੈਂਕ ਕਾਊਂਟਰ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆ ਸੀ। ਬੈਂਕ ਵਿਚ ਸਿਰਫ 100 ਨੋਟਾਂ ਵਾਲਾ ਬੰਡਲ ਹੀ ਪਹੁੰਚਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਸ਼ੱਕ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਚੋਰੀ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਾਈਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਆਪਣੀਆਂ ਜੇਬਾਂ ਵਿਚ ਪਾ ਲੈਂਦੇ। ਨਿਯਮਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪੈਂਟ-ਕਮੀਜ਼ ਵਿਚ ਜੇਬਾਂ ਨਾ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਇਸ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
45 ਦਿਨਾਂ CCTV ਫੁਟੇਜ ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਖੁਲਾਸਾ
ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ SIT ਨੇ 45 ਦਿਨਾਂ ਦੀ CCTV ਫੁਟੇਜ ਚੈੱਕ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ 8 ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਚੋਰੀ ਕਰਦੇ ਫੜੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ। 45 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਫੁਟੇਜ ਡਿਲੀਟ ਹੋ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਚੋਰੀ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਮਿਆਦ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਿਆ। ਸ਼ੱਕ ਮਈ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉੱਠਿਆ ਜਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ 12 ਹਜ਼ਾਰ ਤਨਖਾਹ ਵਾਲੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਘਰ ਬਣਵਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਨੁਕਲਪ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੀ ਹੋਈ ਪਹਿਲੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ
ਪਹਿਲੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਅਨੁਕਲਪ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੀ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ ਢਿੱਡ ਦਰਦ ਦਾ ਬਹਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਵਾਸ਼ਰੂਮ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਵਾਪਸੀ ਉੱਤੇ ਚੈਕਿੰਗ ਵਿਚ ਢਾਈ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਸਾਲਾ ਲਵਕੁਸ਼ ਮਿਸ਼ਰਾ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਮਾਈਂਡ ਟਿਨੂੰ ਯਾਦਵ ਦਾ ਨਾਂ ਉਭਰਿਆ। ਟਿਨੂੰ ਯਾਦਵ ਰਾਮ ਜਨਮ ਭੂਮੀ ਟਰਸਟ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਡਰਾਈਵਰ ਸੀ। ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਦੀ ਸ਼ਿਫਾਰਿਸ਼ ਉੱਤੇ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਟਿਨੂੰ ਯਾਦਵ ਨੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਸਭ ਸੰਭਾਲ ਲਵੇਗਾ। ਫੜੇ ਗਏ 8 ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅਵਿਨਾਸ਼ ਸ਼ੁਕਲਾ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੁੱਲ 80 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਬਰਾਮਦ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
SBI ਨੇ ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ
ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਅਤੇ ਟਰਸਟ ਮੈਂਬਰ ਅਨਿਲ ਮਿਸ਼ਰਾ ਉੱਤੇ ਵੱਡਾ ਸ਼ੱਕ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਫਾਰਿਸ਼ ਉੱਤੇ ਹੀ ਬਹੁਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਭਰਤੀ ਹੋਏ ਸਨ। SBI ਨੇ ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਵਧਦੇ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਟਰਸਟ ਨੇ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਟਿਨੂੰ ਯਾਦਵ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋੜਿਆ। ਪਰ ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀਐੱਮਓ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫੇ ਦਾ ਦਬਾਅ ਸੀ।
7 ਜੂਨ 2026 ਨੂੰ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਪਰਵ ਪਾਂਡੇ ਨੇ 5 ਤੋਂ 8 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਅਖਿਲੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਲੈਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਬੀਜੇਪੀ ਆਗੂ ਡਾ. ਰਜਨੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਪੀਐੱਮ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ CBI-ED ਤੋਂ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। 9 ਜੂਨ ਨੂੰ ਨਪੇਂਦਰ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਟਰਸਟ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ। 10 ਜੂਨ ਨੂੰ ਪੀਐੱਮਓ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਮੰਗੀ। 11 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸਾਬਕਾ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ ਮਹਿਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗਿਣੀ ਗਈ ਰਕਮ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿਚ ਫ਼ਰਕ ਸੀ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ 35 ਲੱਖ ਆਏ ਪਰ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿਚ 20 ਲੱਖ ਹੀ ਦਰਜ ਹੋਏ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਉਚਿਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਤਿੰਨ ਮੈਂਬਰੀ SIT ਗਠਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿੰਨ ਮੈਂਬਰੀ SIT ਗਠਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। SIT ਨੇ 100 ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2021 ਤੱਕ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਖੰਗਾਲੇ। ਟਰਸਟ ਵੱਲੋਂ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦਾ ਆਡਿਟ ਨਾ ਕਰਵਾਉਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉਠ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਰਤੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਿਫਾਰਿਸ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋਈਆਂ, ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੋਈ ਅਤੇ ਚੈਕਿੰਗ ਦੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਰਹੀ।
RSS ਦੇ ਸਰਕਾਰਯਵਾਹ ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯ ਹੋਸਾਬਲੇ ਨੇ ਵੀਡੀਓ ਸੁਨੇਹੇ ਵਿਚ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਦੁੱਖਦਾਈ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਦੀ ਚੁੱਪੀ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਅਤੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ 40 ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ 70 ਵਾਰ ਚੋਰੀ ਹੋਈ ਤਾਂ 5 ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਕਿੰਨੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਰਸਟ ਵਿਚ RSS-VHP ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ FIR ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਣ ਉੱਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ।
ਇਸ ਘੁਟਾਲੇ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਵਾਲ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸੀ ਜਾਂ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਧੋਖਾ। SIT ਦੀ ਜਾਂਚ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰੇਗੀ। ਰਾਮ ਮੰਦਰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਸ ਆਸਥਾ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਚੋਰੀ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ, ਨਿਰੰਤਰ ਆਡਿਟ, CCTV ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਯੋਗ ਭਰਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਾਗੂ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨਾ ਵਾਪਰਨ।
ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਛੋਟੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਫੜੇ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਅਤੇ ਅਨਿਲ ਮਿਸ਼ਰਾ ਵਰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਂਚ ਅਗਲੀਆਂ ਤਹਿਕੀਕਾਤ ਵਿਚ ਹੋਰ ਖੁਲਾਸੇ ਲਿਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਟਰਸਟ ਵਿਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਕਦਮ ਉਠਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿਚ ਵੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
